„1. Mezopotamia warunki naturalne. Mezopotamia to kraj położony pomiędzy Eufratem i Tygrysem oraz ich dopływami. Na tych terenach w IV tysiącleciu przed naszą erą powstała cywilizacja starsza od egipskiej i obejmująca znacznie większe obszary niż Egipt. Pod jej wpływami znajdowały się Azja Mniejsza, Syria, Palestyna, Persja, a nawet sam Egipt. Warunki naturalne sprzyjały osiedlaniu się. Mezopotamia to żyzne tereny przynoszące wyższe niż gdzie indziej plony, lecz wymagające sieci irygacyjnej. Sieć ta była ograniczona tylko do pewnych obszarów, co nie wymagało istnienia jednego organizmu państwowego, a raczej rozproszonych osiedli i miast, dlatego też duże ośrodki państwowe powstawały tam później niż w Egipcie. Mezopotamia to ziemia wielu kultur, na jej żyzne tereny napływały ciągle nowe ludy, najczęściej semickie, dokonując podbojów.
Wody Eufratu i Tygrysu są kapryśne, wylewy nieregularne. Często dochodziło do katastrofalnych powodzi, zalewających ogromne obszary (stąd prawdopodobnie mit o potopie, przeniesiony z tradycji mezopotamskiej do Biblii). Ziemie położone nad rzekami były ogromnie żyzne lecz pozbawione innych bogactw naturalnych kamienia do wznoszenia budowli i produkcji narzędzi, drzewa, metali i kamieni szlachetnych. Dlatego też budownictwo Mezopotamii opiera się na cegle (muł rzeczny, glina, słoma). Z niej budowano mury obronne miast. Tylko na północy, w górnym biegu obu rzek, gdzie gleby były gorsze, występowały lasy, oraz złoża kamienia i innych surowców. Większość jednak surowców przy wożono z Persji i Azji Mniejszej. Największe cywilizacje i państwa powstawały w delcie obu rzek na południu. Ludność Mezopotamii, inaczej niż w Egipcie, narażona była na rozliczne najazdy obcych. Stąd tak duża różnorodność cywilizacyjnopaństwowa i językowa Mezopotamii.“(9)